Wat is sjamanisme?
Sjamanisme is een verzamelnaam voor werkwijzen waarin iemand met een reis informatie ophaalt en daar in een ritueel mee werkt.
Reizen, rituelen en waarneming
Sjamanisme is een verzamelnaam voor werkwijzen waarin iemand bewust naar een andere waarnemingstoestand gaat om informatie op te halen. Dat gebeurt met een sjamanistische reis. Wat daaruit komt, krijgt vorm in een ritueel of in een gesprek.
De werkwijzen zijn in veel culturen los van elkaar ontstaan en verschillen sterk per gebied. Wat ze delen is de reis, en de rol van degene die hem maakt: iemand die namens een ander gaat kijken.
In het Nederlandse aanbod kom je vooral core-sjamanisme tegen. Dat is de vorm die de gedeelde technieken uit die tradities heeft samengebracht, losgemaakt van één cultuur.
Wat een sjamanistische reis is
Een reis begint bij een vraag. Je formuleert wat je wilt weten en gaat daarmee op weg.
Het ritme doet het werk. Een trommel of ratel houdt een gelijkmatig tempo aan, en daarop zakt je aandacht naar een lichte veranderde bewustzijnstoestand. Je blijft bij bewustzijn en je kunt er zelf uit stappen.
Wat je onderweg tegenkomt zijn beelden, gestalten en gebeurtenissen. Terug vertel je na wat je gezien hebt. Pas in dat navertellen wordt duidelijk wat het zegt over de vraag waarmee je begon.
Waar een ritueel uit bestaat
Een ritueel is een vaste vorm die een overgang markeert. De opbouw is in elke traditie herkenbaar.
De afbakening
Een begin en een eind, een plek die je apart zet, en een handeling die je alleen daar doet. Dat kader is wat een ritueel onderscheidt van een gesprek.
De handeling
Iets wat je zegt, geeft, verbrandt of neerlegt. Concreet en zichtbaar, zodat het niet bij een voornemen blijft.
In een opleiding leer je die vorm zelf bouwen. Welke handeling past bij deze vraag, wie erbij is, en wat je weglaat.
Wat je in een opleiding oefent
Reizen maken
Het ritme volgen, je vraag vasthouden, en terugkomen met iets wat je kunt navertellen. Hier gaat de meeste oefentijd naartoe.
Rituelen uitvoeren
Vorm geven aan wat er uit de reis komt. Een ritueel maakt iets zichtbaar en markeert een overgang, zodat het niet bij een beeld blijft.
Je waarneming scherpen
Onderscheiden wat je werkelijk waarnam van wat je er zelf bij bedacht. Dat verschil leer je door het te blijven doen en na te bespreken.
Een ceremonie voor anderen
Zodra je het voor een groep doet, verschuift het werk. De setting telt dan net zo zwaar als de inhoud.
Daar hoort een intake bij: weten wie er komt en wat er speelt. Het herkennen van contra-indicaties is in de beroepsopleidingen een vast onderdeel, naast ademwerk en de opbouw van de dag zelf.
En het stopt niet als de ceremonie afgelopen is. Integratie is waar begeleiders op getraind worden: wat iemand er de dagen erna mee doet.
Core-sjamanisme of een traditie
Het verschil zit in de herkomst. De ene vorm is uit meerdere tradities samengebracht, de andere hoort bij één gemeenschap.
Core-sjamanisme
De technieken die in verschillende tradities terugkomen, samengebracht en losgemaakt van één cultuur. Dit is wat de meeste Nederlandse opleidingen aanbieden.
Een traditie
Een werkwijze die bij een gebied en een gemeenschap hoort, met eigen liederen, planten en afspraken. Die leer je binnen die gemeenschap.
Core-sjamanisme is daarmee de vorm die zich in modules laat onderwijzen. Het is ook de vorm die je in het Nederlandse aanbod het meest tegenkomt.
Sjamanisme en channeling
De twee komen in het aanbod naast elkaar voor. Ze halen informatie langs een andere weg op.
Sjamanisme
Je maakt een reis en werkt met krachtdieren: gestalten die tijdens die reis verschijnen en waarmee je de vraag onderzoekt. Jij gaat naar de informatie toe.
Channeling
Je stemt af en ontvangt boodschappen van gidsen of andere bronnen. Er is geen reis; je verfijnt je waarneming en laat de informatie binnenkomen.
In de praktijk lopen ze in elkaar over. Wie beide leert, kiest per vraag welke ingang past.
Plantmedicijnen procesbegeleider opleiding
De opleiding die het ritueelwerk uit deze gids naar de rol van begeleider brengt. Intake, contra-indicaties, ademwerk en integratie vormen de kern, met veiligheid en ethiek als vaste lijn. Zes dagen in Noord-Holland.
Veelgestelde vragen
Wat mensen vragen voordat ze aan een opleiding in sjamanisme beginnen.
Wat gebeurt er tijdens een sjamanistische reis?
Je houdt een vraag vast en volgt een gelijkmatig ritme, meestal van een trommel of ratel. Daarop zakt je aandacht naar een lichte veranderde bewustzijnstoestand waarin beelden en gestalten opkomen. Je blijft bij bewustzijn en kunt er zelf uit stappen.
Wat is een krachtdier?
Een gestalte die tijdens een reis verschijnt en waarmee je de vraag onderzoekt. In core-sjamanisme is dat de vaste ingang om informatie op te halen.
Is sjamanisme een religie?
Nee. Het is een verzamelnaam voor werkwijzen die in veel culturen los van elkaar zijn ontstaan. Er is geen leer waar je je aan verbindt en geen instituut dat bepaalt hoe het hoort.
Heb ik voorkennis nodig?
Voor de instap niet. Wel gaan opleidingen ervan uit dat je zelf reist en oefent, omdat je de werkwijze alleen leert kennen door hem te doen.
Hoe lang duurt een opleiding in sjamanisme?
Dat loopt van een introductie van enkele dagen tot een opleiding van een half jaar. De langere trajecten nemen ritueelwerk en het begeleiden van anderen mee.
Wat leer je in een opleiding tot ceremoniebegeleider?
De rol van begeleider: de intake, het herkennen van contra-indicaties, het opbouwen van een veilige setting en de integratie achteraf.
Ritueel werk in het geheel
Sjamanisme staat op deze site naast reiki en ander werk waarin een vaste vorm de kern is. Op de themapagina staat dat aanbod bij elkaar.